woensdag 30 mei 2012

Bare slappe af


Gek word ik ervan. Vraag je aan Deense vrienden wat ze doen, gaan doen of hebben gedaan: 'Oh, jeg skal bare slappe af' zeggen ze dan. 'Slappe af' betekent ontspannen. Relaxen.

Het kan aan mij liggen maar ik vind het vaag klinken. Ik houd niet van containerbegrippen. En de woorden zelf, 'slappe af' (in het Deens klinkt het als 'sleppe èh') ze klinken niet erg appetijtelijk. (Ik zou bijna zeggen: ik krijg er geen stijve van). Om de verwarring nog te vergroten: relaxed in het Deens is 'afslappend', maar dat klinkt dan weer als 'auwsleppend'. Als taal is Deens bepaald niet 'rielekst', voor je het weet zing je een woord helemaal verkeerd en dan is de verwarring weer compleet.

Maar ik dwaal af.

'Slappe af', ontspannen dus. In mijn ogen is dat een nogal wijds begrip. Lezen, slapen, zwemmen, je teennagels lakken, je schroevendraaiers op kleur en volgorde leggen, punniken, gitaarspelen, in bad... Maar als Denen ontspannen, doen ze niks. Tenminste, dat zeggen ze, ik heb het aan verschillende gevraagd.

Onder nietsdoen versta ik vrij letterlijk 'niets doen'. Niet bewegen, blik op oneindig, verstand op nul – en ik kan me gewoon niet voorstellen dat een Deen, een mens, een levend wezen vrijwillig en voor z'n genoegen in de zombiestand gaat. En dat dan een heel weekend achter elkaar!

Vanmiddag lag ik onder het mes bij de kapster en in een opwelling besloot ik het haar te vragen. 'Helle, wat bedoelen Denen nou als ze zeggen dat ze ontspannen?' Helle's antwoord was simpel. 'Dat kan voor iedereen iets anders zijn: een boswandeling, lezen... maar voor mij betekent het niet-bewegen, bankzitten. Vrije tijd. Programmaloze tijd. Iets doen wat je leuk vindt, zonder afspraken of verplichtingen – bare slappe af.'

Toen begon ik het te begrijpen. Waar Denen zeggen dat ze niets doen, zeggen wij dat we een beetje aanrommelen - maar we doen dan per saldo niks. Toch gebruiken we er een actief woord voor, want ledigheid is des duivels oorkussen. Zou dat de invloed van het calvinisme zijn? Dat we nietsdoen verheffen tot (of maskeren door) een handeling – al is het maar aanrommelen?

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen